Door Koen Rutten, oprichter van de Doorwerkregeling Gewoon Door

De vacature staat al maanden open. Het wervingsbureau levert niets op, de aanbrengpremie ook niet en de paar sollicitanten die reageren passen niet bij het werk. Herken je dit? Dan ben je niet de enige. In vrijwel elk gesprek dat ik voer hoor ik dezelfde verzuchting: we kunnen gewoon geen mensen meer vinden.

En terwijl jij zoekt, gebeurt er iets pijnlijks. Vorige maand nam je nog afscheid van een collega die het vak door en door kent. Vijfentwintig jaar ervaring, kent elke klant bij naam. Taart, toespraak, bos bloemen. En weg. De maandag erna zette je de vacature online voor precies dat werk.

Je hebt alles al geprobeerd

Je deed wat iedereen doet. Een bureau ingeschakeld, de arbeidsvoorwaarden opgeplust, campagnes gedraaid, misschien zelfs over de grens gekeken. Het levert hooguit tijdelijk iets op. Want het probleem zit niet in jouw aanpak. Het probleem zit in de vijver.

Van 2021 tot eind 2025 telde Nederland vier jaar lang meer vacatures dan werklozen (CBS). De markt koelt nu iets af, maar blijft historisch krap: in 87 van de 93 beroepsgroepen zijn de tekorten groot (UWV, 2026). En de oorzaak verdwijnt niet. Tegenover elke 100 werkenden staan nu 34 ouderen. In 2040 zijn dat er 45 (CBS prognose). Het aantal 65-plussers groeit van bijna 3,8 naar 4,8 miljoen. Dit is geen dip. Dit is demografie. De conjunctuur schommelt, de demografie niet. De vijver waarin je vist wordt nog minstens vijftien jaar leger. Wie wacht tot de markt draait, wacht op iets dat niet komt.

Draai de kijkrichting om

De oplossing vond ik niet in nóg een wervingskanaal. De oplossing zit in de groep die in bijna geen enkele personeelsstrategie een vaste plek heeft: de mensen die je al hebt. Elk jaar bereiken tienduizenden vakmensen de AOW leeftijd. Een flinke groep van hen blijft graag actief. Niet fulltime en niet omdat het moet. Maar voor het vak, de collega’s en het ritme van de week. Voor jou betekent dat: de ervaring die je buiten zoekt, staat vaak al op je eigen loonlijst.

Precies daarom draait het bij de Doorwerkregeling niet om jouw vacature, maar om het gesprek vóór het afscheid. De doorwerker bepaalt zelf hoeveel en wanneer hij werkt. Jij houdt de kennis, de ervaring en de rust in je bezetting. De vacature die je anders maanden open had staan, hoeft er nooit te komen.

Voordenken in plaats van nadenken

En daarmee kom ik bij de kern. We zijn in Nederland kampioen nadenken. Ná het vertrek analyseren we waarom de vacature zo lastig te vullen is. Ná de taart ontdekken we hoeveel kennis er in die ene collega zat.

Het is tijd om dat om te draaien. Tijd om voor te denken in plaats van na te denken. Met voordenken denk je vooruit. Met nadenken loop je achteruit.

Voordenken is drie jaar voor de AOW leeftijd al vragen: wat wil jij hierna? Voordenken is pensioen + werk een vaste plek geven in je personeelsplanning, net zo gewoon als de starter en de deeltijder.

Dus stel jezelf de vraag: wie in jouw organisatie bereikt de komende drie jaar de AOW leeftijd en heb jij dat gesprek al gevoerd?

Want mensen vinden op deze arbeidsmarkt blijft moeilijk. Mensen houden hoeft dat niet te zijn. Denk voor, niet na.

Zelf voordenken? Download het Toekomstrapport Pensioen + Werk

Wil je weten wat de arbeidsmarkt tot 2040 voor jouw bezetting betekent? In het Toekomstrapport Pensioen + Werk krijg je:

• de cijfers van CBS en UWV op een rij, zodat jij je personeelsplanning op de juiste horizon zet

• de voorkeuren van de bijna half miljoen 65-plussers die al werken, zodat jij weet welk aanbod voor jouw doorwerkers werkt

• de regels voor doorwerken na de AOW leeftijd, zodat je ziet hoeveel lager je kosten en risico’s uitvallen dan bij een gewone werknemer

• de eerste stappen van voordenken, zodat jouw volgende vacature er misschien nooit hoeft te komen